ตลาดตราสารอนุพันธ์ประเภท Derivative Warrant หรือ DW ได้รับความสนใจจากนักลงทุนอย่างต่อเนื่อง มูลค่าการซื้อขายเฉลี่ยต่อวันเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วในช่วงเวลาเพียงแค่ 1-2 ปี
จากวอลุ่มระดับ 300-500 ล้านบาทต่อวัน เมื่อ 3-4 ปีก่อน ปัจจุบันพุ่งขึ้นไปกว่า 2,000 ล้านบาทต่อวัน บางช่วงเคยพุ่งขึ้นไปสูงถึง 4,000 ล้านบาทต่อวัน
ผู้คร่ำหวอดในวงการต่างให้ความเห็นว่า สาเหตุสำคัญที่ผลักดันการลงทุนประเภทนี้ เกิดจากความผันผวนของดัชนีฯ ที่เปราะบางต่อปัจจัยต่างๆ จึงทำให้นักลงทุนหันมาซื้อขาย DW มากขึ้น เพราะสามารถเก็งกำไรได้ทั้งตลาดขาขึ้นและขาลง
โดยกลุ่มที่ซื้อขาย DW สูงสุดคือนักลงทุนรายย่อย สัดส่วนมากกว่า 50% บางช่วงขยับขึ้นไปมากกว่า 60% ถือว่าเป็นสไตล์ที่โดดเด่นของนักลงทุนกลุ่มนี้ของบ้านเรา ที่มักชื่นชอบการเก็งกำไรเป็นอย่างมาก
อย่างไรก็ตามในระยะหลังมีการพูดถึงผู้ดูแลสภาพคล่องในตลาด DW หรือที่เรียกกันว่า Market Maker กันอย่างกว้างขวาง โดยเฉพาะข้อกังขาในเรื่อง ความสอดคล้องของราคาหุ้นแม่กับตัว DW รวมไปถึงการไม่เป็นผู้ขายหรือรับซื้อที่ดี ซึ่งส่วนใหญ่เป็นเสียงบ่นจากนักลงทุนรายย่อยทั้งสิ้น
"สำนักข่าวอีไฟแนนซ์ไทย" จึงได้รวบรวมความคิดเห็นและข้อเท็จจริงต่างๆ จากบุคคลในวงการ เพื่อไขข้อสงสัยและสร้างความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับการลงทุน DW
*** DW เกมของ Market maker
นักลงทุนรายใหญ่ชื่อดัง ให้ความเห็นว่า DW เป็นเกมของผู้ดูแลสภาพคล่อง (Market Maker) ซึ่งเป็นโบรกเกอร์ เห็นได้จากปัจจุบันมีหลายบริษัทหันมาเน้นธุรกิจนี้มากขึ้น จากเมื่อ 2-3 ปีก่อนมีอยู่เพียง 3-4 แห่ง ปัจจุบันมีถึง 13 แห่ง เพราะเล็งเห็นว่าตลาด DW เป็นแหล่งสร้างรายได้ชั้นดี นอกเหนือจากการเป็นนายหน้าซื้อขายหลักทรัพย์
"ตลาด DW สร้างมาร์จิ้น Market Maker ค่อนข้างมาก ซึ่งด้วยลักษณะฐานะที่เป็นผู้ขายและผู้รับซื้อ ไม่ต่างอะไรกับเจ้ามือ มีความได้เปรียบผู้เล่นค่อนข้างมาก สามารถซื้อหรือขายได้ตามต้องการ แม้จะมีราคาอ้างอิงกับหุ้นแม่ แต่ก็ไม่ได้มีกฎเกณฑ์บังคับ
นักลงทุนรายใหญ่ๆ จะรู้ดีและไม่ค่อยมีใครเข้าไปเล่นสินค้าประเภทนี้กันหรอก เพราะมีความเสียเปรียบและความเสี่ยงที่ควบคุมไม่ได้ ที่เห็นส่วนใหญ่ตามโซเชี่ยลจะเป็นกลุ่มเทรดเดอร์ที่มักหากินกับการขายคอร์สสอนเก็งกำไร DW มากกว่า โชว์แต่ตัวเลขกำไรเพื่อหลอกล่อให้คนเข้าไปเป็นสมาชิก เพราะคิดว่าได้กำไรง่าย แต่ไม่เป็นความจริงเลย ขนาดผมลงทุนมามากกว่า 10 ปี ยังไม่กล้าเสี่ยง
อีกประเด็นคือช่วงที่ตลาดหุ้น Panic กลุ่มที่เรียกตัวเองว่า Market Maker มักจะหายตัวลึกลับ ไม่มาคอยรับซื้อรับขายเหมือนที่เคยทำ ทิ้งนักลงทุนให้แบกรับภาระกันไป"
*** โบรกฯสวน Market Maker ไม่ใช่เจ้ามือ
"เผดิมภพ สงเคราะห์" กรรมการผู้จัดการ สายงานจัดการเงินทุนบุคคล บล.กสิกรไทย ระบุว่า การที่คิดว่า Market maker เป็นเจ้ามือคอยควบคุมราคา DW ถือเป็นความเข้าใจผิดอย่างมาก เพราะการทำหน้าที่ของ Market Maker มีหลักเกณฑ์ที่ชัดเจนในการทำธุรกรรม มีกรอบการวางราคาเสนอซื้อ/ขาย มีการกำหนดปริมาณเสนอซื้อ/ขายขั้นต่ำ มีระยะเวลาการวางราคาเสนอซื้อ/ขายขั้นต่ำเทียบกับเวลาเปิดทำการของตลาด มีการส่งรายงานผลการสร้างสภาพคล่องให้กับหน่วยงานกำกับดูแล ต้องมีความโปร่งใสอย่างมาก และที่สำคัญถ้าเป็น Market Maker ของ DW ที่ตนเองสร้าง แล้วทำตัวเป็น "เจ้ามือ" เอาเปรียบนักลงทุนรายเล็กๆ ก็เสมือนเป็นการทำร้ายธุรกิจ DW ของบริษัทตนเอง และจะไม่มีใครมาซื้อขายสินค้าของตน
"คำพูดที่ว่า Market Maker คือเจ้ามือ ถือว่าไม่จริง เพราะความตั้งใจหรือวัตถุประสงค์ต่างกันอย่างเห็นได้ชัด รูปแบบการทำธุรกรรมก็ต่างกันโดยสิ้นเชิง ต้องแยกแยะให้ได้
ส่วนประเด็นเวลาจะซื้อมักไม่ขายเวลาจะขายมักไม่ซื้อ ต้องพิจารณาเป็นรายๆ ไป ทางที่ดีให้สอบถามกับ Market Maker เจ้านั้นโดยตรง ว่าสาเหตุเกิดจากอะไร ไม่ควรเหมารวม" เผดิมภพ กล่าว
เช่นเดียวกับ นักวิเคราะห์อีกรายที่ยืนยันว่า Market Maker ไม่ได้มีส่วนได้-ส่วนเสีย บนกำไรขาดทุนของผู้เล่น นักลงทุนมักเข้าใจผิดและไม่ศึกษากลไกการขยับขึ้นขยับลงของราคา DW เป็นสาเหตุของความสงสัยในการปฏิบัติหน้าที่ของ Market Maker ทุกกิจกรรมการซื้อขายมีการรายงานต่อตลาดหลักทรัพย์ฯเสมอ สามารถตรวจสอบได้
*** ตลท.เผยไม่พบความผิดปกติ แนะนักลงทุนศึกษาข้อมูลให้รอบคอบ
"รินใจ ชาครพิพัฒน์" รองผู้จัดการ หัวหน้าสายงานการตลาด ตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย และกรรมการผู้จัดการบริษัท ตลาดสัญญาซื้อขายล่วงหน้า (ประเทศไทย) จำกัด (มหาชน) หรือ TFEX ระบุว่า ยังไม่พบความผิดปกติในการทำหน้าที่ของ Market Maker แม้ในระยะหลังจะมีคำถามจากนักลงทุนเกี่ยวกับความกังขาในการทำงานของ Market Maker มากขึ้น
"กระแสการตั้งข้อสงสัยในการทำงานของ Market Maker ที่พบบ่อยขึ้น น่าจะเกิดจากการที่นักลงทุนเข้ามาซื้อขาย DW มากขึ้นมากกว่า เพราะเท่าที่เห็นก็ยังไม่มีความผิดปกติใดๆ ทางตลาดฯเองก็ Monitor ตลอด แต่ละรายก็ปฏิบัติตามกฏเกณฑ์และเงื่อนไขที่ได้ประกาศไว้
นักลงทุนควรศึกษาข้อมูลให้รอบคอบ ต้องเข้าใจถึงความเสี่ยง ความเหมาะสมของราคา และกลไลของการเคลื่อนไหวของราคาให้ลึกซึ้งก่อนเข้าลงทุน โดยเฉพาะเงื่อนไขและข้อกำหนดในการดูแลสภาพคล่องของ Market Maker แต่ละราย" รินใจ กล่าว
*** เล่น DW จำเป็นต้องมีประสบการณ์
"เจนวิทย์ ชินกุลกิจนิวัฒน์" กรรมการผู้จัดการ ฝ่ายธุรกิจตราสารอนุพันธ์ บล.เคจีไอ (ประเทศไทย) หรือ KGI แนะนำว่า การลงทุนในตลาด DW จำเป็นอย่างยิ่งที่จะต้องมีประสบการณ์ลงทุนในตลาดหุ้นมาก่อน เพราะมีความเสี่ยงที่เพิ่มขึ้นจากหุ้น โดยนอกจากต้องมองว่าหุ้นที่อ้างอิงจะขึ้นหรือลง ยังต้องคำนึงถึงเรื่องอายุของ DW เพราะอายุ DW ค่อนข้างจะสั้น
"ไม่ควรลงทุน DW ที่มีอายุต่ำกว่า 1 เดือน และไม่ควรเลือก DW ที่ราคาถูกเกินไป เพราะมีอัตราทดสูง แต่ที่อยากย้ำก็คือ ผู้ที่จะเข้ามาลงทุนใน DW ต้องมีความรู้และประสบการณ์ในตลาดหุ้นมาพอสมควร เพราะการขึ้นลงของ DW อ้างอิงกับหุ้นแม่เสมอ
คนที่สนใจลงทุน DW ควรเริ่มจากเทรดหุ้นให้เก่งก่อน DW เป็นเหมือนเครื่องมือเสริมในการสร้างผลตอบแทนการลงทุน ที่มีความเสี่ยงสูงกว่าการลงทุนปกติ และอาจจะเป็น Zero-sum Game ได้ หากไม่มีความรู้ความเข้าใจมากพอ" เจนวิทย์ กล่าว